Begrippenlijst voor starters
De woorden die je tegenkomt als je een bedrijf begint — in mensentaal uitgelegd. Elk begrip staat op zichzelf, dus je kunt er zo naartoe springen. Bedragen gelden voor 2026; controleer actuele cijfers altijd bij de KVK of de Belastingdienst.
Aftrekposten
Zakelijke kosten die je van je winst mag aftrekken, waardoor je minder belasting betaalt. Denk aan materiaal, verzekeringen, scholing en een deel van je telefoon. Of een post echt aftrekbaar is, hangt af van de voorwaarden — bespreek het met een boekhouder.
AOV (arbeidsongeschiktheidsverzekering)
Een verzekering die inkomen uitkeert als je door ziekte of een ongeval langere tijd niet kunt werken. Als ondernemer bouw je geen automatische vangnet-uitkering op zoals in loondienst. Vergelijk polissen via een onafhankelijke vergelijker of een verzekeringsadviseur.
Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (AVB)
Een verzekering voor schade die jij of je werk bij een ander veroorzaakt — bijvoorbeeld materiële schade bij een klant. Niet wettelijk verplicht, maar voor veel beroepen wel gebruikelijk. Welke dekking past, hangt af van je vak en je risico.
Bewaarplicht
De verplichting om je administratie 7 jaar te bewaren (10 jaar voor gegevens over onroerend goed). Het gaat om facturen, bankafschriften, contracten en je grootboek. Digitaal bewaren mag, zolang alles leesbaar en compleet blijft.
Btw (omzetbelasting)
Belasting die je bovenop je prijs rekent en afdraagt aan de Belastingdienst — het is dus geen inkomen. Het algemene tarief is 21%; voor sommige goederen en diensten geldt 9%. Meestal doe je per kwartaal aangifte.
Btw-identificatienummer (btw-id)
Het nummer dat je op je facturen en website zet en waarmee klanten je btw-registratie kunnen controleren. Je krijgt het van de Belastingdienst na je KVK-inschrijving. Het staat los van je omzetbelastingnummer, dat je alleen voor aangifte gebruikt.
BV (besloten vennootschap)
Een rechtsvorm waarbij het bedrijf een eigen rechtspersoon is, opgericht via een notaris. Je privévermogen staat in principe los van de verplichtingen van de onderneming. Fiscaal wordt een BV vaak pas interessant bij een hogere winst — laat het narekenen door een fiscalist.
Declarabele uren
De uren die je daadwerkelijk bij een klant in rekening brengt. Een deel van je tijd gaat naar acquisitie, administratie en scholing, dus je factureert nooit al je werkuren. Veel zzp'ers rekenen met 1.000 tot 1.500 declarabele uren per jaar.
DGA (directeur-grootaandeelhouder)
De eigenaar-bestuurder van een BV met een aanmerkelijk belang in de aandelen. Als DGA neem je een gebruikelijk loon uit de BV en kun je daarnaast dividend uitkeren. De hoogte van dat loon en de fiscale gevolgen bespreek je met een fiscalist.
Eenmanszaak
Een rechtsvorm waarbij je op eigen naam onderneemt. Je schrijft je zelf in bij de KVK, er is geen notaris nodig, en je betaalt inkomstenbelasting over de winst. Je bent met je privévermogen aansprakelijk voor de verplichtingen van je bedrijf.
Factuurvereisten
De gegevens die wettelijk op een factuur horen: je naam en adres, je KVK- en btw-nummer, een uniek factuurnummer, de datum, een omschrijving, het bedrag exclusief btw, het btw-tarief en het totaalbedrag. Ontbreekt er iets, dan kan een klant de btw niet terugvragen.
Handelsregister
Het openbare register van de KVK waarin alle ondernemingen in Nederland staan. Je bedrijfsnaam, adres, rechtsvorm en activiteiten zijn daar te vinden. Je gegevens wijzigen doe je zelf via de KVK.
KOR (kleineondernemersregeling)
Een btw-vrijstelling voor ondernemers met maximaal € 20.000 omzet per jaar. Doe je mee, dan reken je geen btw en hoef je geen btw-aangifte te doen — maar je kunt de btw op je inkopen ook niet terugvragen. Bij hoge opstartkosten kan dat ongunstig uitpakken.
KVK-inschrijving
De registratie van je onderneming bij de Kamer van Koophandel. In 2026 kost dit eenmalig € 85,15. Een eenmanszaak, VOF of maatschap schrijf je zelf in; voor een BV loopt het via de notaris. Na inschrijving krijg je een KVK-nummer.
Maatschap
Een samenwerkingsvorm voor vrije beroepen, zoals artsen, fysiotherapeuten of advocaten. Elke maat werkt zelfstandig, deelt kosten en faciliteiten, en betaalt eigen inkomstenbelasting over het eigen winstaandeel.
Rechtsvorm
De juridische vorm van je onderneming — bijvoorbeeld eenmanszaak, VOF, BV of maatschap. Je rechtsvorm bepaalt hoe je aansprakelijk bent, welke belasting je betaalt en of een notaris nodig is. Je kunt later van rechtsvorm wisselen.
Schijnzelfstandigheid
De situatie waarin iemand als zelfstandige werkt, terwijl de samenwerking in de praktijk lijkt op een dienstverband — bijvoorbeeld door vaste werktijden en aansturing. De Belastingdienst kijkt hiernaar bij opdrachtgever én opdrachtnemer. Twijfel je? Leg de afspraken vast en bespreek het met een fiscalist.
Startersaftrek
Een extra aftrek bovenop de zelfstandigenaftrek in je eerste jaren als ondernemer, mits je aan het urencriterium voldoet. Het bedrag is € 2.123. Let op: deze aftrek wordt per 2027 afgeschaft — houd daar rekening mee in je meerjarenplanning.
Urencriterium
De eis van minimaal 1.225 uur per jaar aan je onderneming besteed om recht te hebben op onder meer de zelfstandigenaftrek en startersaftrek. Ook indirecte uren tellen mee, zoals administratie en acquisitie. Houd je uren bij, zodat je het kunt onderbouwen.
Uurtarief
Het bedrag dat je per gewerkt uur in rekening brengt, exclusief btw. Een werkbare rekenregel: tel je gewenste inkomen en zakelijke kosten op, deel dat door het deel dat overblijft na je belastingreservering, en deel de uitkomst door je declarabele uren.
VOF (vennootschap onder firma)
Een rechtsvorm waarbij twee of meer vennoten samen een bedrijf voeren. Elke vennoot is hoofdelijk aansprakelijk voor de verplichtingen van de VOF, ook die van een ander. Leg afspraken over inbreng, winstverdeling en uittreden vast in een vennootschapscontract.
Zakelijke rekening
Een aparte bankrekening voor je bedrijf. Voor een eenmanszaak is die niet wettelijk verplicht, maar veel banken staan zakelijk gebruik van een privérekening niet toe — en het scheelt je veel uitzoekwerk in je administratie. Voor een BV is een eigen rekening nodig.
Zelfstandigenaftrek
Een vast bedrag dat je van je winst mag aftrekken als je aan het urencriterium van 1.225 uur voldoet. Voor 2026 is dit indicatief € 1.200. De aftrek wordt de komende jaren verder afgebouwd, dus reken niet met het bedrag van vorig jaar.
Zzp'er
Zelfstandige zonder personeel: je werkt voor eigen rekening en risico en hebt niemand in dienst. Zzp'er is geen rechtsvorm — de meeste zzp'ers hebben een eenmanszaak. Je kunt ook als zzp'er starten naast een baan in loondienst.
Verder lezen
Let op
De informatie op AIStartersAdvies.nl is uitsluitend bedoeld als algemene oriëntatie. Het is geen juridisch of fiscaal advies en geen vervanging voor professionele begeleiding. Raadpleeg altijd een boekhouder, fiscalist of notaris voor definitieve beslissingen over jouw bedrijf.