Een bedrijf starten vanuit een uitkering

Voor wie vanuit een uitkering — bijstand, WW of Wajong — ondernemer wil worden, bestaat de BBZ-regeling (Besluit Bijstandverlening Zelfstandigen). Die geeft je drie dingen: tijd om te beginnen, een aanvulling op je inkomen, en eventueel een startkapitaal-lening. Dit is hoe het werkt.

Wat is de BBZ?

De BBZ is een gemeentelijke regeling voor drie groepen:

1. Starters vanuit een uitkering — je krijgt 36 maanden de ruimte om je bedrijf op te zetten, met inkomenstoeslag tot bijstandsniveau
2. Gevestigde ondernemers in tijdelijke financiële problemen — bedrijfskrediet of inkomensaanvulling
3. Beëindigende ondernemers — overbrugging naar werk of pensioen

In dit artikel kijken we naar starters vanuit een uitkering.

Wat krijg je als BBZ-starter?

• Maximaal 36 maanden inkomenstoeslag tot bijstandsniveau (voor alleenstaande circa €1.300/maand netto in 2026)
• Eventueel een startkapitaal-lening tot €48.299 (2026-grens) — bij omzetting in een gift onder voorwaarden
• Begeleiding door een ondernemersadviseur van de gemeente
• Behoud van bijstandsuitkering zolang je nog niet voldoende verdient

De voorwaarden

Niet iedereen komt in aanmerking. De gemeente beoordeelt:

1. Levensvatbaarheid: is je plan realistisch? De gemeente schakelt vaak een externe adviseur in (BBZ-consultant) die je plan toetst.
2. Noodzaak: je hebt de BBZ écht nodig om te kunnen starten — je hebt geen ander inkomen of eigen vermogen waarmee het kan.
3. Volledige inzet: je werkt voltijds aan je bedrijf (geen bijbaan tenzij goedgekeurd).
4. Inschrijving KVK: je staat ingeschreven of doet dat direct na goedkeuring.

Hoe vraag je BBZ aan?

1. Maak een ondernemingsplan met financiering, marktanalyse en omzetprognose
2. Meld je bij het ondernemersloket van je gemeente — vraag specifiek naar BBZ
3. Een adviseur (vaak van Qredits, Friesland Bank Advies of een gemeentelijke partner) toetst je plan
4. Bij positief advies: goedkeuring door de gemeente, meestal binnen 8 weken
5. Inkomensaanvulling start vanaf goedkeuring; eventuele lening wordt apart afgesloten

Vier valkuilen

1. Te laat aanvragen

Je moet de BBZ aanvragen vóór je begint met ondernemen. Heb je al gefactureerd zonder BBZ-status, dan kan de gemeente je aanvraag afwijzen.

2. Onvoldoende plan

Een vaag plan zonder cijfers ("ik ga zzp'er worden in advies") wordt afgewezen. Werk met concrete omzet- en kosten-prognoses, een markt-analyse en een uitgewerkte planning voor 1, 2 en 3 jaar.

3. Onverwacht inkomen niet melden

Als je BBZ ontvangt en plotseling een grote opdracht binnenkrijgt, moet je dit direct melden. De toeslag wordt aangepast. Verzwijgen is fraude met terugvorderingsrisico.

4. Te snel hoge dividend uitkeren

Bij een BV gestart vanuit BBZ: keer geen dividend uit zolang je nog inkomensaanvulling krijgt. De gemeente ziet dat als verzwegen inkomsten.

Wat als je geen BBZ kunt krijgen?

Niet iedereen komt door de levensvatbaarheids-toets. Alternatieven:

• Qredits microkrediet — tot €50.000, met coach. Toegankelijker dan een bank.
• Gemeentelijke starterslening — per gemeente verschillend. Vraag bij je ondernemersloket.
• Stichting Eigen Kracht — gericht op specifieke doelgroepen.
• Crowdfunding of informele investeerders (familie, bekenden) — leg afspraken altijd schriftelijk vast.

Wat doe je deze week?

1. Bel je gemeente en vraag naar het ondernemersloket
2. Vraag specifiek of zij de BBZ-regeling ondersteunen en wie de adviseur is
3. Begin met je ondernemingsplan — er zijn gratis templates bij KVK en Qredits
4. Doorloop ons gratis adviesgesprek voor de fiscale en juridische stappen

Bronnen

• Rijksoverheid — BBZ-regeling
• Qredits — Microkrediet starters
• Ondernemersplein — Vanuit een uitkering starten